Kabel of leiding aangeboord: dit doe je nu

Er klinkt een knal, of er loopt ineens water langs de muur, of de machine slaat af en het licht in de hal gaat uit. Op dat moment telt niet wat er misging maar wat je in de eerste minuut doet. Paniekerig doorboren of juist meteen alles uit de muur trekken maakt de schade groter. Hieronder staat de volgorde die je aanhoudt, ongeacht wat je precies geraakt hebt.

De eerste minuut

Laat de machine los en raak niets metaals aan. Stap opzij, ook als je denkt dat het meeviel. Ga daarna naar de meterkast en schakel de groep uit waar de ruimte op zit, of de hoofdschakelaar als je niet zeker weet welke groep het is. Loopt er water, sluit dan de hoofdkraan bij de watermeter en open daarna een kraan op een lager punt in huis om de druk eraf te halen. Ruik je gas of hoor je sissen, dan doe je niets met schakelaars of stekkers, zet je ramen open, verlaat je de woning en bel je vanaf buiten het alarmnummer en je netbeheerder.

Wat heb je geraakt

Meestal weet je het binnen een paar seconden. Koud water komt onder druk naar buiten en blijft komen. Een cv-leiding geeft vaak warm en donkerder water met een metalige geur, en de druk op de ketel zakt zichtbaar weg. Elektra laat zich kennen door een korte knal, een zwarte veeg op de boor en een groep of aardlekschakelaar die eruit klapt. Soms merk je niets en werkt alleen een stopcontact verderop niet meer. Ook dat is schade en die moet je niet dichtstucken. Twijfel je tussen water en cv, voel dan aan de temperatuur en kijk of het stopt als je de hoofdkraan dichtdraait. Blijft het lopen, dan zit het in het cv-systeem en moeten de radiatorkranen en de ketel dicht.

Boor laten zitten of eruit halen

De verleiding om de boor snel terug te trekken is groot, en dat is bij een waterleiding precies verkeerd. Zolang de boor in het gat staat, houdt hij een deel van het water tegen. Draai eerst de toevoer dicht en haal de boor er daarna pas uit, met een emmer eronder. Bij elektra geldt het omgekeerde: laat de machine met rust tot de groep uit is, want het metaal kan onder spanning staan. Trek de stekker uit een ander stopcontact of, als dat op dezelfde groep zit, gebruik de hoofdschakelaar. Pas als er gegarandeerd geen spanning meer op staat, haal je de boor uit de muur.

Wat je zelf mag herstellen

Een beschadigde kunststof waterleiding kun je vervangen als je met knel of pers kunt werken en het stuk leiding bereikbaar kunt maken. Bij een aangeboorde elektrakabel ligt het anders. Een verbinding in een kabel hoort bereikbaar te blijven en mag niet zomaar onder het stucwerk verdwijnen, dus tape of een lasdop in de wand is geen oplossing. In de praktijk betekent dat: het beschadigde stuk vervangen tot aan een lasdoos, of een nieuwe doos maken die bereikbaar blijft. Weet je niet zeker of je dat goed kunt uitvoeren, laat het dan doen. Een cv-leiding in de vloer of een leiding die je niet kunt bereiken zonder de wand open te breken is ook installateurswerk.

Melden en vastleggen

Maak foto's voordat je iets repareert: het gat, de schade zelf en het geheel op afstand zodat de plek herkenbaar is. Huur je, meld het dan direct bij de verhuurder, ook als je het zelf laat oplossen. Bij waterschade is de opstal- of inboedelverzekering vaak in beeld, en verzekeraars vragen bijna altijd om beeldmateriaal en om de nota van de hersteller. In een appartement meld je waterschade ook bij de vereniging van eigenaars, want de schade kan bij de buren onder je uitkomen.

Ga je daarna verder met het ophangen van je beugel of je gereedschaphouders, schuif dan minstens tien centimeter opzij en meet opnieuw. Wat je net gevonden hebt, weet je nu zeker, en dat is meteen de beste plattegrond van die wand die je ooit zult hebben. Schrijf hem op de binnenkant van de meterkastdeur.